स्वतःची जनगणना (Self Enumeration) कशी करावी?

 

स्वतःची जनगणना (Self Enumeration) कशी करावी? 

  जाणून घ्या संपूर्ण प्रक्रिया

जनगणना ही देशाच्या विकासासाठी अत्यंत महत्त्वाची प्रक्रिया आहे. आता तंत्रज्ञानाच्या मदतीने आपण स्वतःची माहिती स्वतः ऑनलाइन नोंदवू शकतो. यालाच 'Self Enumeration' असे म्हणतात.

१. 'स्वतःची जनगणना' म्हणजे काय?

पारंपारिक पद्धतीने सरकारी कर्मचारी तुमच्या घरी येऊन माहिती घेतात. मात्र, सेल्फ इन्युमरेशनमध्ये नागरिक स्वतः सरकारच्या अधिकृत पोर्टलवर जाऊन आपल्या कुटुंबाची माहिती भरू शकतात. यामुळे वेळ वाचतो आणि माहिती अधिक अचूक राहते.

२.स्वतःची जनगणना करण्यासाठी आवश्यक गोष्टी

 * सक्रिय मोबाईल नंबर.

 * आधार कार्ड किंवा इतर ओळखपत्र.

 * कुटुंबातील सर्व सदस्यांची अचूक माहिती              (नाव, वय, जन्मतारीख, शिक्षण इ.).

 * पत्त्याचा पुरावा.

३.ऑनलाईन प्रक्रिया (स्टेप-बाय-स्टेप)

स्वतःची जनगणना करण्यासाठी खालील पायऱ्या फॉलो करा:

 1.पोर्टलला भेट द्या - सर्वात आधी जनगणनेच्या अधिकृत पोर्टलवर (उदा. https://se.census.gov.in/) जा.

 2.मोबाईल नोंदणी - तुमचा मोबाईल नंबर टाका. त्यावर एक OTP येईल, तो प्रविष्ट करून लॉग-इन करा.

 3.फॉर्म भरा-लॉगइन-झाल्यावर तुम्हाला जनगणनेचा अर्ज दिसेल. त्यामध्ये विचारलेली माहिती काळजीपूर्वक भरा. यात प्रामुख्याने दोन भाग असतात:

   घर यादी (Houselisting)घराचा प्रकार, सुविधा आणि मालमत्तेची माहिती.

   लोकसंख्या गणना (Population Enumeration):व्यक्तीची वैयक्तिक माहिती.

 4माहिती तपासा-सर्व माहिती भरून झाल्यावर ती एकदा पुन्हा तपासा (Preview).

 5.सबमिट करा- माहिती योग्य असल्याची खात्री झाल्यावर 'Submit' बटणावर क्लिक करा.

 6.रेफरन्स नंबर जपून ठेवा- फॉर्म सबमिट केल्यावर तुम्हाला एक Reference Number मिळेल. जेव्हा जनगणना अधिकारी तुमच्या घरी येतील, तेव्हा त्यांना फक्त हा नंबर दाखवावा लागेल. त्यांना पुन्हा सर्व माहिती सांगण्याची गरज पडणार नाही.

४.स्वतः माहिती भरण्याचे फायदे

 गोपनीयता: तुमची माहिती सुरक्षित राहते.

 वेळेची बचत: सरकारी कर्मचाऱ्यांशी तासनतास बोलण्याची गरज उरत नाही.

 अचूकता: स्वतः माहिती भरल्यामुळे स्पेलिंग किंवा इतर चुका होण्याची शक्यता कमी असते.

५.लक्षात ठेवण्याच्या महत्त्वाच्या बाबी

 केवळ अधिकृत सरकारी वेबसाइटचाच वापर करा.

  कोणत्याही अनोळखी लिंकवर क्लिक करून आपली वैयक्तिक माहिती किंवा बँक तपशील शेअर करू नका (जनगणनेत बँक खात्याची माहिती विचारली जात नाही).

 माहिती भरताना ती सत्य आणि अचूक असल्याची खात्री करा.

निष्कर्ष- 

डिजिटल इंडियाच्या दिशेने 'सेल्फ इन्युमरेशन' हे एक महत्त्वाचे पाऊल आहे. जबाबदार नागरिक म्हणून आपण या प्रक्रियेत सहभागी होऊन देशाला अचूक आकडेवारी मिळवून देण्यास मदत केली पाहिजे.